Konsyantizasyon tronpe ak pwoteksyon idantite · Leson 1 nan 3

Spot Today's Scams: Impostors, Texts, and Payment Apps

The warning signs every scam shares, real example messages, and what to do in the first hour if you have been scammed.

  • Sou 15 min
  • Kesyon egzamen: 5
  • Dènye tcheke: September 2026
  • Bati sou: Money Smart for Adults, Module 11: Protecting Your Identity and Other Assets

Pati nan leson sa a yo pa tradui nan lang ou ankò, kidonk yo montre nan lang angle.

Kisa w pral aprann

  • Recognize the four signs most scams share: a name you trust, a problem or prize, pressure, and a payment that is hard to reverse.
  • Identify impostor scams that pretend to be a toll agency, a delivery company, your bank, or a family member.
  • Explain why money sent by gift card, crypto, wire, or payment app is hard to get back.
  • Use the stop, hang up, and call back routine, and act fast if you already paid.

Ki jan sa konekte ak klas nou yo: Our class covers the warning signs of fraud and why to guard your personal information. This lesson shows the scams people in the DC area see today, with sample messages, and gives you a step-by-step plan for the first hour after a scam.

Mo pou konnen

Tronpe enpoze (Impostor scam)
Yon tronpe kote yon moun pretann yo dwe yon moun oswa yon gwoup ou fè konfyans, tankou yon bank, yon ajans gouvènman an, yon konpayi oswa yon fanmi
Èskrokri (Phishing)
Yon fo mesaj, imèl, oswa sit entènèt ki eseye jwe ou nan bay modpas, nimewo kat, oswa lòt enfòmasyon pèsonèl. Lè li vini pa mesaj tèks, li se pafwa yo rele smishing.
App peman an (Payment app)
Yon app oswa sèvis labank ki itilize pou voye lajan bay lòt moun, tankou Zelle, Lajan Kach App, Venmo oswa PayPal.
Transfè san otorizasyon (Unauthorized transfer)
Lajan pran nan kont ou pa yon lòt moun san pèmisyon ou, pou egzanp pa yon vòlè ki moun ki te resevwa nan kont ou.
Yon sèl fwa kòd (One-time code)
Yon nimewo kout yon konpayi voye nan telefòn ou oswa imel yo tcheke ke li se reyèlman ou. Pa janm li li yon moun ki rele ou.
Eskwokri peman anplis (Overpayment scam)
Yon tronpe kote yon moun voye ou yon chèk fo pou plis pase sa li dwe ou epi mande w voye lajan anplis la tounen.

Kat siy prèske chak pataje tronpe

Eskwokri envestitè se kalite fwod moun rapòte pi souvan: yon moun pran pòz se yon moun oswa yon gwoup ou fè konfyans. An 2025, moun yo te di Komisyon Federal Komès (FTC) yo pèdi anviwon $16 milya dola nan fwod. Sa se pi gwo kantite lajan ki anrejistre. Eskwokri enfòmatè yo te pran $3.5 milya dola. Nan sa, eskrokritè ki te fè pòz se yon biznis te pran prèske $1 milya dola e fo bank yo te lakòz pi gwo pèt nan gwoup sa a.

Istwa yo chanje, men modèl la rete menm bagay la tou. Gade pou kat siy sa yo:

  • Yon non ou fè konfyans. Mesaj la di li soti nan bank ou, IRS, yon konpayi peyaj, biwo lapòs, konpayi pouvwa ou, oswa yon relatif. ID moun kap rele ak non imel yo fasil pou fo.
  • Yon pwoblèm oswa yon pri Ou dwe lajan, kont ou se fèmen, yon fanmi se nan pwoblèm, oswa ou te genyen yon bagay.
  • Presyon ak sekrè Ou dwe aji jodi a Ou ka tande menas arestasyon, depòtasyon oswa pèdi. Yo di ou pa di pèsonn
  • Yon peman ki difisil pou ranvèse Kat kado, cryptocurrency (crypto), yon transfè fil, yon app peman, oswa lajan kach bay yon moun ki vini lakay ou.

Si ou wè menm youn nan siy sa yo, ralanti Biznis onèt ak ajans ba ou tan yo tcheke

Konsèy

Stop, pann epi rele tounen

  1. Rete. Pa klike sou, peye, oswa pataje anyen ankò. Yon pwoblèm reyèl yo pral toujou gen nan dis minit
  2. Kwoke oswa fèmen mesaj la. Pa reponn, epi pa rele yon nimewo mesaj la ba ou.
  3. Rele tounen sou yon nimewo ou jwenn tèt ou. Sèvi ak nimewo ki sou do kat ou, sou bòdwo ou, nan aplikasyon ofisyèl la, oswa sou sit entènèt .gov ajans lan.
  4. Pale ak yon moun ou fè konfyans Scammers vle ou kenbe sekrè Yon zanmi, yon manm fanmi oswa enstriktè Dollar Scholars ou ka ede w panse sou li.

Twa mesaj ou ka wè semèn sa a

1. Tèks peyaj la ki poko peye

E-ZPass AVIS: Ou gen yon peyaj ki poko peye nan $ 6.99 Peye jodi a pou fè pou evite yon frè reta $ 50 ak yon kenbe sou lisans chofè ou: [lyen]

Tèks tankou sa a ale nan moun tout lòt peyi sou zòn nan DC Pwokirè Jeneral DC a te avèti ke DC pa gen pwòp ajans peyaj li yo, ankò moun ki gen nimewo telefòn 202 toujou jwenn tèks peyaj fo. Lyen an ale nan yon sit entènèt fo ki vòlè nimewo kat ou ak enfòmasyon pèsonèl ou. Pwogram peyaj Maryland ak Virginia yo di yo pa janm mande pou peman pa mesaj tèks. Si ou kondwi sou wout peyaj, tcheke kont ou sou sit entènèt ofisyèl ajans peyaj ou a oswa app Tape adrès la tèt ou.

2. tèks livrezon pake a

USPS: pakè ou pa ka delivre paske adrès la enkonplè. Mete ajou adrès ou nan lespas 12 èdtan: [lyen]

Sèvis Postal Ameriken an di ke li pa voye tèks sof si ou te mande pou swiv dènye nouvèl ak yon nimewo swiv, ak tèks li yo pa gen yon lyen. Yon tèks USPS ki gen yon lyen se yon tronpe

3. Apèl nan depatman fwod bank la

"Sa a se ekip la fwod nan bank ou a. Nou sispann yon chaj $ 950 nan yon magazen nan Baltimore. Kont ou pa an sekirite. Pou pwoteje lajan ou, nou pral deplase li nan yon nouvo kont sekirite. Premyèman, li m 'kòd la nou jis voye tèks ou. "

FTC a di kèk nan eskwokri ki pi chè yo kòmanse ak yon apèl tankou sa a. Moun kap rele a ka konnen non ou ak dènye chif kat ou. FTC a avèti ke sèlman yon scammer ap di ou pou avanse pou pi lajan ou pou pwoteje li. Nenpòt moun ki mande pou kòd la voye nan telefòn ou ap eseye jwenn nan kont ou. Pann epi rele nimewo a sou do kat ou

Pou tèks, pa reponn. Sèvi ak telefòn ou a "rapò tenten" opsyon oswa voye tèks la nan 7726 (nimewo a eple SPAM), ak Lè sa a, efase li.

Poukisa kèk peman yo tèlman difisil pou jwenn tounen

Ki jan ou peye, ak ki moun ki voye lajan an, deside konbyen èd ou ka jwenn.

Chans ou pou jwenn lajan tounen
Kisa k te paseSa ou ka fè
Yon vòlè te antre nan kont labank ou oswa app peman epi voye lajan san pèmisyon ou.Sa a se yon transfè san otorizasyon, menm si yon scammer twonpe ou nan pataje modpas ou oswa kòd. Lwa federal ba ou dwa fò si ou di bank ou oswa app byen vit.
Ou te voye lajan sou yon app peman tèt ou, paske yon moun te bay manti ou.Bank la oswa app souvan pa gen pou yo retounen. Rapòte li touswit epi mande de tout fason.
Ou peye ak yon kat kado.Rele konpayi kat kado a touswit. Kenbe kat la ak resi a. Gen kèk konpayi ki ka bay lajan ou tounen.
Ou voye yon fil, pou egzanp nan Western Union oswa MoneyGram.Rele konpayi an touswit epi mande li sispann ak ranvèse transfè a.
Ou peye ak kript oswa nan yon ATM kriptografikSa a se pi difisil a jwenn tounen. Rapòte li bay konpayi ou itilize a ak FTC la.

Se poutèt sa scammers mande peman sa yo. Okenn biznis reyèl oswa ajans gouvènman pap janm di ou achte yon kat kado pou peye yo.

Yon kat kredi ba ou plis pwoteksyon. Dapre lwa federal, pi plis ou ka dwe pou chaj sou yon kat kredi pèdi oswa vòlè yo se $50.

Klon vwa ak apèl ijans fanmi

Scammers kapab kounye a kopye vwa yon moun ki soti nan yon anrejistreman kout ki afiche sou entènèt, tankou yon videyo. Lè sa a, yo rele yon paran oswa granparan. Vwa a kriye epi li di,"Mwen te nan yon aksidan e mwen nan prizon. Tanpri, voye lajan. Pa di manman.

FBI sijere fanmi yo dakò sou yon mo oswa fraz sekrè. Yon fanmi reyèl ki nan pwoblèm ap konnen sa. Yon vwa kopye pap

  • Chwazi yon kòd mo ak fanmi ou jodi a. Pa afiche li sou entènèt la
  • Si ou jwenn yon apèl ijans, mande mo kòd la, oswa poze yon kesyon moun reyèl la sèlman ka reponn.
  • Kwoke epi rele relatif ou sou nimewo ou genyen deja.
  • Rele yon lòt manm nan fanmi an, menm si moun kap rele a te di kenbe li yon sekrè.

Egzanp

Ki jan yon eskwokri peman twòp vide kont ou

Maria ap viv nan Hyattsville Li vann yon tab itilize sou entènèt pou $ 200 Achtè a voye l 'yon chèk pou $ 1,200 epi li di ke li te fè yon erè. Li mande Maria kenbe $ 200 epi voye siplemantè $ 1,000 la tounen sou yon app peman. De jou pita, bank li montre lajan an kòm disponib, se konsa Maria voye li.

Dapre lalwa, bank yo dwe mete lajan depoze a disponib rapid. Men sa ka pran semèn pou konnen chèk la se fo. Lè chèk la rebondi bank la pran tout montan an.

Kisa k ap pase nan kont labank Maria a
EtapKantite lajan
Maria depoze chèk achtè a+$1,200
Maria voye lajan an "siplemantè" tounen−$1,000
Bank jwenn chèk la fo epi pran lajan an tounen−$1,200
Pèt Maria a (epi li ka te bay tab la)−$1,000

$1,200 − $1,000 − $1,200 = −$1,000

Trick a menm montre nan fo travay, "achtè mistè" ofri ak lèt prim. Si yon moun voye ou plis pase li dwe epi mande pou lajan tounen, li se yon tronpe.

Already paid? Your first-hour plan

Scams can happen to anyone. Act fast, and do not be ashamed to ask for help. The sooner you act, the better your chances.

  1. Stop all contact with the scammer. Do not send more money, even if they promise to return the first payment.
  2. Call your bank, card company, or payment app using the number on your card or in the official app. Say, "This is fraud." Ask them to stop or reverse the payment and to protect your account.
  3. For a gift card or a wire, call the gift card company or the wire company right away. Keep the card, the receipt, and the transfer number.
  4. If you shared a password or a code, change your passwords and turn on two-step verification. With it, a site asks for a code, usually sent to your phone, after your password, so a thief who has only your password cannot get in.
  5. Report the scam at ReportFraud.ftc.gov (in Spanish at ReporteFraude.ftc.gov). If it happened online, you can also report it to the FBI at ic3.gov.
  6. If you gave your Social Security number or ITIN, follow the steps in our lesson on protecting your identity.

"Hello, my name is [your name]. I am calling to report fraud on my account ending in [last 4 digits]. Today at [time], I sent $[amount] to [name or phone number the scammer used] because of a scam. Please stop or reverse this payment, block more payments to this person, and open a fraud claim. What is my claim number?"

Write down the date, the time, the name of the person you spoke to, and the claim number.

Atansyon

Gade pou yon dezyèm tronpe

Apre ou fin pèdi lajan, scammers yo ka kontakte ou ankò. Yo di yo ka jwenn lajan ou tounen pou yon frè, oswa yo pran pòz yo soti nan FTC oswa yon biwo avoka. FTC di ajans gouvènman yo ak òganizasyon onèt yo pap janm mande lajan pou ede ou jwenn yon ranbousman.

Eskanmòtè yo swiv nouvèl la tou. Apre yon tanpèt oswa inondasyon, yo pran pòz yo soti nan FEMA oswa yo ofri reparasyon rapid si ou peye tout bagay davans. FEMA pa chaje frè aplikasyon an. Konpayi ki pwomèt pou yo ranje kredi w la se yon lòt pèlen: li ilegal pou yon konpayi reparasyon kredi fè w peye anvan li ede w.

Pou nimewo telefòn lokal kote ou ka rapòte yon tronpe, gade Eskwokri ki vize imigran, lokatè ak moun k ap chèche travay.

Takeaways kle

  • Only a scammer will tell you to move your money to keep it safe, or to pay a bill with a gift card.
  • Do not use the link or phone number in a surprise message. Find the real contact information yourself.
  • If a thief sends money from your account, you have strong rights. If you send it yourself after a lie, it is much harder to get back.
  • Agree on a family code word to check emergency calls, even when the voice sounds real.
  • If you paid a scammer, call your bank or the payment company right away, then report it at ReportFraud.ftc.gov.

Tcheke konpreyansyon ou

Reponn kesyon yo, lè sa a, chwazi Tcheke repons mwen yo. Jwenn 4 nan 5 dwa pou konplete leson sa a. Sa a se pratik: pa gen okenn limit tan, epi nou pa kenbe repons ou yo.

Kesyon 1 5 Aisha ap viv nan Sidès DC Li resevwa yon tèks: "Peyaj ki poko peye nan $ 6.99 Peye jodi a pou evite yon frè reta $ 50." Tèks la gen yon lyen Kisa li ta dwe fè?
Kesyon 2 5 Yon moun kap rele di li soti nan bank Deshawn. Li konnen non Deshawn, li di ekonomi li yo an danje. Li di Deshawn pou deplase lajan an nan yon "kont ki an sekirite" jodi a. Kisa Deshawn ta dwe fè?
Kesyon 3 5 Lucia voye $ 400 sou yon app peman bay yon "mèt kay" ki Lè sa a, disparèt. Kouzen li Ana pèdi $ 400 lè yon vòlè antre nan app Ana epi voye lajan an. Ki ka ki gen pwoteksyon pi fò anba lwa federal?
Kesyon 4 5 Mesye Nguyen resevwa yon apèl Yon vwa ki son tankou pitit pitit li kriye epi li di li nan prizon Li bezwen $ 2,000 nan kat kado epi li di "Pa di manman" Kisa Misye Nguyen ta dwe fè anvan?
Kesyon 5 5 Vrè oswa fo: Lè bank ou a montre lajan ki soti nan yon chèk ou depoze kòm disponib, sa vle di chèk la bon.

Ale pi lwen

Sit entènèt ou fè konfyans kote ou ka aprann plis Lyen sa yo ale nan lòt sit entènèt ke Dollar Scholars pa kouri

Leson sa a se edikasyon finansye jeneral, pa legal, taks oswa konsèy finansye. Règ yo ak kantite lajan chanje, se konsa tcheke nimewo enpòtan yo ak yon sous ofisyèl