Buyela kuzo zonke izikhala

July 26, 2025

Ukufunda Kwezezimali Esenzweni: Isigaba Sokushayela eCarlos Rosario

Ibhalwe ngu Grezzia Moscoso Joyo

Ukufunda Kwezezimali Esenzweni: Isigaba Sokushayela eCarlos Rosario

Kule ntwasahlobo, ngihlole isifundo sokufunda nokubhala kwezezimali eCarlos Rosario International Public Charter School. UCarlos Rosario uhlelo lwemfundo yabantu abadala lwe-pro-bono, olufundisa isiNgisi kwizikhulumi ezingezona ezendabuko. Ngibe nelungelo lokusebenza eduze nabafundi bakaCarlos Rosario ohambweni lwabo olubheke ekukhuleni komuntu siqu nangobuchwepheshe, njengevolontiya ekilasini lesiNgisi likaNksz Monika Copelmayer. Ukugxila kwesifundo sami kubafundi baseRosario kwakuyisihloko esibalulekile emindenini yabafuduki esebenza ukuthuthukisa ukufunda kwabo kwezezimali, nokuvikela ukuzinza kwezezimali e-United States: isikweletu.


Kungani ufundisa ukufunda nokubhala kwezezimali eCarlos Rosario?

Ngenxa yokuntuleka kwezinhlelo zenhlalo zokufundisa ukufunda nokubhala kwezezimali kubantu abadala, noma ukuntuleka kokufinyelela emfundweni yezezimali emazweni abo, abafundi abaningi baseCarlos Rosario babe nemfundo encane noma engenayo imfundo yezezimali yangaphambilini. Ngaphandle kokuqondiswa okucacile, okufinyelelekayo ezihlokweni eziyisisekelo ezifana nebhange, isikweletu, nokuhlela isikhathi eside, abaningi bashiywa ngaphandle kokusekelwa ngenkathi bezulazula ezihlokweni eziyinkimbinkimbi noma ezingajwayelekile zezezimali. Ngikhuthazwa iqiniso lokuthi nami ngangingumfuduki e-DC ngisemncane, umgomo wami bekuwukufinyelela nokuxhumana ngokujulile nemindeni yabafuduki e-DC. Bengifuna ukukhombisa abafundi baseCarlos Rosario ukuthi ukufunda nokubhala kwezezimali kuyisici esibalulekile senhlalakahle yezomnotho.


Ngokuhlanganisa imfundo yokufunda nokubhala kwezezimali ezindaweni zemfundo ezithembekile, ezigxile emphakathini njengeCarlos Rosario, iDollar Scholars ihlose ukusiza ukuvala igebe lokufunda nokubhala kwezezimali, ukunika amandla abokufika, kanye nanoma yimuphi omunye umuntu omdala ongafinyeleli emfundweni yokufunda nokubhala kwezezimali. Le ndlela idlulela ngaphezu kokuhlinzeka ngezixhumanisi ezinsizakalweni eziku-inthanethi, futhi isiza abafundi ukuthi baxhumane nezinto ngendlela yomuntu siqu ekilasini.


Isikweletu Nendlela Yokufundisa

Ngemfundo yami nokuhlangenwe nakho kwami, ngifunde ukuthi ukwazi ukuthi isikweletu sisebenza kanjani—ukuthi singayakha kanjani, sivikele, futhi siyisebenzise ngokuhlakanipha—kuyisici esibalulekile sokuzinza kwezezimali kwesikhathi eside. Isikweletu sisiza ukuvula ukufinyelela kubunikazi bezindlu, imisebenzi engcono, namaphupho amabhizinisi amancane.


Uhlelo lwesifundo ngesikweletu lwalususelwa kukharikhulamu ye-Federal Deposit Insurance Corporation (FDIC) ye-Money Smart for Adults. Ngangihlose ukwenza izinto zitholakale futhi zibandakanye abafundi. Ukusebenzisa izinto zokufundisa ze-FDIC ngisebenzise izincazelo ezenziwe lula, ngafaka izethulo zemifanekiso, futhi ngaqinisa isifundo ngemisebenzi yeqembu. Imisebenzi yeqembu yayizizandla futhi yahlola izimo ezahlukahlukene ezifana nokufaka isicelo sekhadi lesikweletu noma ukubuyekeza umbiko wesikweletu. Inhloso kwakuwukwenza kube lula ukuthi abafundi basebenzise imiqondo esemqoka efundiswa esifundweni ezimweni ezingokoqobo zezezimali.


Ngisebenzisa izimpendulo zomfundi ezivela ku-pre-survey, ngikwazile ukulungisa isifundo ukugxila emibonweni esemqoka evezwe abafundi eCarlos Rosario:


  • Kuyini isikweletu?
  • Iyini iphuzu lesikweletu futhi lithinta ini?
  • Kungani amaphuzu akho wesikweletu abalulekile?
  • Yiziphi ezinye izinyathelo ezisebenzayo engingazithatha ukuze ngithuthukise futhi ngilondoloze isikweletu esihle?

Kulo lonke isifundo, abafundi bahlanganyela ngentshiseko ngezinto ngokubuza imibuzo, nokubamba iqhaza emisebenzini yeqembu. Ngemuva kwekilasi, abafundi abaningana balandela imibuzo ejulile mayelana nesikweletu, kanye nohlelo lwezezimali ngokujwayelekile, kanti abanye babelana ngokuhlangenwe nakho kwabo ngesikweletu. Lokhu kusebenzisana kusikisela ukuthi isifundo saba nomthelela osheshayo, savusa intshisekelo yangempela, futhi satshala imbewu yokunikezwa amandla kwezezimali ngaphakathi kwabafundi.


Engikufundile

Iningi labafundi engisebenze nabo benza okungaphezu kokuphishekela imfundo yabo: benza imisebenzi eminingi, basekela imindeni yabo, futhi bazame ukuhlela izimali ngekusasa. Ngizizwa bekuyilungelo ukusebenza nalaba bantu futhi ngakhuthazwa ilukuluku labo, ukwethembeka nokuzibandakanya kwabo. Ukuqina kwabo nokugqugquzela kwabo kungikhuthaza ukuthi ngihlanganyele nakakhulu, futhi kugqugquzela uthando lwami lokusiza abafundi eCarlos Rosario, nasemakilasini ethu e-Dollar Scholars.


Isifundo sikaCarlos Rosario siyisinyathelo esisodwa, ngethemba lezinhlelo ezibandakanya kakhulu nezifundo ezizayo. Ngibonga kakhulu uNksz Monika Copelmayer, kanye nabafundi abahle, ngokungimukela ngemfudumalo ekilasini labo. Ngiyakwazisa kakhulu ukuzimisela kwabo ukuzibandakanya ngokuvulekile nesihloko esivame ukuzizwa sisabisa, singajwayele, futhi singakhululekile.